Er is één frustratie die ik constant hoor van pgp-docenten (en waar ik zelf ook vaak genoeg tegenaan ben gelopen): het vinden van goede opdrachtgevers voor projecten. Zelf in een grote stad, dus je zou denken – genoeg organisaties in de buurt, toch? Nou… in de praktijk viel dat (voor mij) vaak vies tegen. Mailtjes bleven onbeantwoord, bedrijven wilden ‘even wachten tot het rustiger werd’ of zagen geen aansluiting met het onderwijs. Tot ik het ineens anders benaderde: waarom kijk ik zo ver, als er letterlijk op fietsafstand een gemeentehuis staat?
De gemeente als opdrachtgever – een gouden tip
Elke school ligt aan een gemeente. En in die gemeente zitten afdelingen die dagelijks bezig zijn met thema’s als duurzaamheid, wijkontwikkeling, jongerenparticipatie of toerisme. Daar zit dus een wereld aan kansen voor praktijkgerichte projecten. Niet alleen ‘echte’ opdrachten – ook hypothetische cases die aansluiten op realistische uitdagingen kunnen al een groot verschil maken voor de motivatie van leerlingen. Denk bijvoorbeeld aan:
- Het opnieuw inrichten van een dorpsplein of parkeerplaats.
- Het organiseren van een wijkfeest of buurtactiviteit.
- Een promotiecampagne voor lokale evenementen of toerisme.
- Een campagne rondom gezonde leefstijl of afvalscheiding.
- Onderzoek naar de behoeften van jongeren in de wijk.
Je leerlingen hoeven de wereld niet te veranderen. Maar als een gemeente zegt: “Wij willen graag dat jullie hierover meedenken,” dan gebeurt er iets bijzonders. Dan wordt het werk ineens echt.
Wie kun je benaderen?
Het goede nieuws: overheidsorganisaties zijn overal. En je hoeft niet meteen bij een wethouder aan te kloppen. Vaak zijn deze instanties juist op zoek naar manieren om jongeren te betrekken – alleen weten ze zelf ook niet goed waar ze moeten beginnen. Daar kunnen wij als scholen iets in betekenen. Denk bijvoorbeeld aan:
- Afdelingen binnen de gemeente, zoals communicatie, jeugdbeleid, openbare ruimte of duurzaamheid.
- Wijkteams of wijkregisseurs, die vaak nauw samenwerken met inwoners.
- Stadsdelen of stadsdeelcommissies in grotere steden.
- Provinciale Staten of de omgevingsdienst.
- Veilig Verkeer Nederland, GGD, bibliotheek, sociaal wijkteam, jeugdzorg, enz.
Houd het klein (voor je opdrachtgever én jezelf)
Wat ik geleerd heb: je hoeft je opdrachtgever niet meteen helemaal in het project te trekken. Sterker nog, vaak haken ze dan juist af. Een tip die bij mij goed werkt: geef de opdrachtgever een hele kleine rol. Bijvoorbeeld alleen aanwezig zijn bij de kick-off, een korte opdrachtbrief opstellen of een afsluitend feedbackmoment plannen via Teams. Dat verlaagt de drempel – voor hen én voor jou. En toch hebben je leerlingen het gevoel dat ze werken voor een écht doel, met échte impact.
Voorbeeld uit mijn klas: toerisme promoten in de gemeente
Eén van mijn favoriete projecten die ik tot nu toe zelf heb gedraaid met mijn 3 vmbo BK klas: in opdracht van de gemeente lieten we leerlingen in teams een marketingcampagne ontwikkelen om toerisme in de gmeente te stimuleren. De gemeente was onze ‘opdrachtgever’. Ze kwamen kort langs bij de start en gaven wat kaders mee. Leerlingen werkten vervolgens aan een slogan en visuele campagne, een socialmedia-plan en een fysiek promotieproduct, zoals een flyer en filmpje.
We koppelden dit aan eindtermen zoals: B4 Samenwerken, B7 Digitale vaardigheden, B10 Creatieve denkvaardigheden, B11 Onderzoeken en C14 Maken van een mediaproduct.
En het werkte! De motivatie was over het algemeen bij de leerlingen hoog (je hebt natuurlijk altijd het groepje die de opdracht stom vinden). De presentaties aan het einde waren sterk. En de gemeente? Die was verrast door het enthousiasme – en vroeg of we het volgend jaar weer doen. Voor de volledigheid – geen van de uitgewerkte projecten zijn door de gemeente gebruikt, dat is gewoon heel realistisch… het blijven vmbo kids die in een paar weken/lessen iets in elkaar zetten. De gemeente zag vooral meerwaarde in de betrokkenheid van de leerlingen.
Tot slot: durf te vragen
Dus: zit je te zwoegen op het vinden van een opdrachtgever? Kijk eens naar je eigen omgeving. Naar het gemeentehuis, het wijkteam, of die ene beleidsadviseur die ooit op school langskwam. Durf die mail te sturen. Je hoeft het niet groot te maken. Je hoeft het niet perfect te plannen. Maar door het lokaal te houden en aan te sluiten bij thema’s die er echt toe doen, geef je leerlingen betekenisvol onderwijs – en laat je ze ervaren hoe zij kunnen bijdragen aan hun eigen omgeving.
Succes! En als je zelf nog goede ideeën of ervaringen hebt met overheidsopdrachtgevers: laat van je horen. We leren het meest van elkaar.
Bryan is onderwijsontwikkelaar voor het vmbo bij Dubbelklik. Met ervaring als mentor, vakgroepvoorzitter en docent in o.a. de vakken Dienstverlening & Producten, Zorg & Welzijn, Fotografie en Robotica op het vmbo, deelt hij zijn praktijkervaringen en inzichten om collega’s te inspireren en te ondersteunen. Neem contact op via bryan@dubbelklik.nu.
